Houten heeft een gemengd brandweerkorps, dat bestaat uit beroepspersoneel in kantoordienst en vrijwilligers verdeeld over drie posten. In dit gemengde korps ondersteunen zij elkaar en vullen zij elkaar aan.

Beroepspersoneel
Het beroepspersoneel houdt zich bezig met alle taken van de brandweer naast het uitrukken.

De brandweer is onderdeel van de Veiligheidsregio Utrecht. De meeste brandweermedewerkers houden zich bezig met brandpreventie. Zij beoordelen aanvragen voor een bouw- en/of milieuvergunning en geven gebruiksvergunningen af. Maar niet alleen gebouwen en bedrijven hebben hun aandacht. Ook bij evenementen geven zij adviezen aan de gemeente en controleren tijdens het evenement op brandveiligheid.

Verder wordt er aandacht gegeven aan het voorbereiden op die repressieve taak. Uiteraard hoort daarbij de aanschaf en onderhoud van het materieel en de persoonlijke beschermingsmiddelen. Maar ook het organiseren van opleidingen en oefeningen. En natuurlijk het vervaardigen van bereikbaarheidskaarten en aanvalsplannen. Daarmee worden de brandweermensen van informatie voorzien over het gebouw waar zij naar uitrukken.

Tot slot is er de administratie en bedrijfsvoering. Zaken waarmee ieder bedrijf en dus ook de brandweer te maken heeft.

Vrijwillig personeel
De vrijwilligers vormen de uitrukdienst. Zij zijn het die met zwaailicht en sirene naar incidenten rijden om hulp te bieden.

Uiteraard is het blussen van brand één van de belangrijkste taken. Maar de hulpverlening op het gebied van (verkeers-) ongevallen neemt inmiddels een groot deel van de werkzaamheden in beslag. Goed opgeleid en geoefend personeel is daarbij een vereiste. Binnen en buiten de muren van de kazernes wordt daar volgens strakke schema’s hard aan gewerkt. 

De brandweer is daarmee een professionele organisatie, die in staat is hulp te verlenen in allerlei noodsituaties onder verschillende omstandigheden.